Ενεργητική προστασία της γεωργικής, κτηνοτροφικής
και αλιευτικής παραγωγής και άλλες διατάξεις


Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ

ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ
Εκδίδομε τον ακόλουθο νόμο που ψήφισε η Βουλή:


΄Αρθρο 1

1. Ενεργητική προστασία κατά την έννοια του παρόντος νόμου είναι η λήψη προληπτικών μέτρων, η χρησιμοποίηση τεχνολογικών μέσων και η εφαρμογή προγραμμάτων τροποποίησης καιρού και οποιουδήποτε άλλου μέσου ή άλλης μεθόδου, που στο εξής θα αποκαλούνται μέσα ενεργητικής προστασίας, για την αποτροπή ή μείωση των ζημιών που προξενούνται στη γεωργική παραγωγή, στο φυτικό, ζωικό και έγγειο κεφάλαιο των γεωργικών εκμεταλλεύσεων, καθώς και στην αλιευτική παραγωγή και τις αλιευτικές και υδατοκαλλιεργητικές εγκαταστάσεις από φυσικούς κινδύνους, όπως αυτοί ορίζονται στο άρθρο 3 του ν. 1790/1988 (ΦΕΚ 134 Α΄).

2. Η ενεργητική προστασία αποτελεί αντικείμενο του Οργανισμού Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων (ΕΛ.Γ.Α.) και ασκείται από αυτόν :
α) Με τη μελέτη, έρευνα και εφαρμογή μέσων ή μεθόδων της παρ. 1 του παρόντος. 
β) Με την επιχορήγηση φορέων, δηλαδή αγροτικών συνεταιριστικών οργανώσεων, αναγνωρισμένων ενδοσυνεταιριστικών ομάδων παραγωγών, νόμιμα συγκροτημένων ομάδων παραγωγών, οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης, καθώς και φυσικών ή νομικών προσώπων, όπως ορίζονται στο άρθρο 4 του ν. 1790/1988, για την προμήθεια και εγκατάσταση μέσων ενεργητικής προστασίας.

Άρθρο 2

1. Ο ΕΛ.Γ.Α. μπορεί με απόφαση του Διοικητικού του Συμβουλίου: 
α) Να αναθέτει τη μελέτη, έρευνα και εφαρμογή μέσων ενεργητικής προστασίας σε Ν.Π.Δ.Δ., Ν.Π.Ι.Δ., επιστημονικά ιδρύματα, καθώς και σε ειδικούς επιστήμονες ή εταιρείες ή άλλους φορείς του εσωτερικού ή εξωτερικού. Με την ίδια απόφαση καθορίζονται κάθε φορά οι όροι ανάθεσης του έργου. 
β) Να αναλαμβάνει παράλληλα το σχεδιασμό, οργάνωση, εφαρμογή και εποπτεία προγραμμάτων τροποποίησης καιρού για αύξηση βροχής, αύξηση χιονιού και διάλυση ομίχλης, καθώς και τηλεπισκόπησης και αεροφωτογράφησης για λογαριασμό δημοσίων υπηρεσιών, Ν.Π.Δ.Δ, Ν.Π.Ι.Δ. του ευρύτερου δημόσιου τομέα, δημοσίων επιχειρήσεων και οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης.

2. Με κοινή απόφαση του Υπουργού Γεωργίας και του κατά περίπτωση αρμόδιου υπουργού καθορίζονται κάθε φορά το ύψος, οι όροι και οι προϋποθέσεις χρηματοδότησης του ΕΛ.Γ.Α. από τους φορείς της περ. β΄ της προηγούμενης παραγράφου, καθώς και κάθε αναγκαία λεπτομέρεια και διαδικασία.

3. Με κοινή απόφαση του Υπουργού Γεωργίας και του κατά περίπτωση αρμόδιου υπουργού επιτρέπεται η απόσπαση στον ΕΛ.Γ.Α. υπαλλήλων με οποιαδήποτε σχέση εργασίας του Δημοσίου, Ν.Π.Δ.Δ. ή Ν.Π.Ι.Δ. του ευρύτερου δημόσιου τομέα, ύστερα από αίτησή τους, εφόσον έχουν ειδικές γνώσεις σε θέματα ενεργητικής προστασίας κατά την έννοια του παρόντος νόμου. Ο χρόνος απόσπασης των παραπάνω υπαλλήλων δεν μπορεί να υπερβαίνει το ένα (1) έτος και θεωρείται για όλες τις έννομες συνέπειες ως χρόνος πραγματικής υπηρεσίας στη θέση από την οποία αποσπάσθηκαν. Οι κάθε φύσης αποδοχές των υπαλλήλων αυτών καταβάλλονται από την υπηρεσία από την οποία αποσπάσθηκαν.

Άρθρο 3

1. Το ύψος της επιχορήγησης του ΕΛ.Γ.Α. στη συνολική αξία αγοράς και εγκατάστασης μέσων ενεργητικής προστασίας καθορίζεται σε ποσοστό μέχρι εβδομήντα πέντε τοις εκατό (75%) για επιχορηγήσεις προς τις αγροτικές συνεταιριστικές οργανώσεις, τις αναγνωρισμένες ενδοσυνεταιριστικές ομάδες παραγωγών, τις νόμιμα συγκροτημένες ομάδες παραγωγών και τους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης και σε ποσοστό μέχρι εξήντα τοις εκατό (60%) για επιχορηγήσεις προς τα φυσικά ή νομικά πρόσωπα που ορίζονται στο άρθρο 4 του ν. 1790/1988. Με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου του ΕΛ.Γ.Α. καθορίζονται κάθε χρόνο τα μέσα ενεργητικής προστασίας που θα επιχορηγούνται από τον ΕΛ.Γ.Α., το συνολικό ύψος της επιχορήγησης, το ποσοστό της επιχορήγησης, το ανώτατο ποσό της επιχορήγησης κατά μονάδα επιχορηγούμενου μέσου, οι περιοχές και τα αντικείμενα που θα προστατεύονται, οι όροι και οι προϋποθέσεις επιχορήγησης, οι υποχρεώσεις των δικαιούχων και οι συνέπειες από τη μη εκπλήρωση των υποχρεώσεων αυτών, καθώς και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια και διαδικασία. 

2. Τα ποσοστά των δαπανών που δεν καλύπτονται από τις παραπάνω επιχορηγήσεις, καθώς και οι δαπάνες λειτουργίας, συντήρησης, φύλαξης και ασφάλισης των μέσων ενεργητικής προστασίας που επιχορηγούνται από τον ΕΛ.Γ.Α. καλύπτονται από τους φορείς ή τα πρόσωπα που επιχορηγούνται.

3. Οι πιο πάνω επιχορηγήσεις παρέχονται μόνο για μέσα ενεργητικής προστασίας που έχουν δοκιμαστεί από τον ΕΛ.Γ.Α. ή άλλους αρμόδιους κρατικούς φορείς, έχουν αξιολογηθεί και έχουν κριθεί από τον ΕΛ.Γ.Α. αποδοτικά για την αντιμετώπιση του συγκεκριμένου κινδύνου και υπό συγκεκριμένες συνθήκες.

4. Η ενεργητική προστασία κατά την έννοια του παρόντος νόμου μπορει να επιδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση, σύμφωνα με τους κανονισμούς που κάθε φορά ισχύουν. Σε περίπτωση που η επιδότηση είναι μικρότερη της επιχορήγησης του ΕΛ.Γ.Α., το επιπλέον ποσό θα καταβάλλεται από τον ΕΛ.Γ.Α.

Άρθρο 4

1.Οι φορείς και τα φυσικά ή νομικά πρόσωπα που επιχορηγούνται από τον ΕΛ.Γ.Α. για την απόκτηση μέσων ενεργητικής προστασίας προβαίνουν οι ίδιοι στην προμηθεια και εγκατάσταση των μέσων αυτών και αποκτούν την κυριότητα, νομή και κατοχή τους.

2. Ο ΕΛ.Γ.Α. μπορεί να προβαίνει στην προμήθεια και εγκατάσταση μέσων ενεργητικής προστασίας για λογαριασμό των φορέων που επιχορηγεί, εφόσον οι παραπάνω φορείς έχουν προκαταβάλει στον ΕΛ.Γ.Α. το ανάλογο τίμημα για τη συμμετοχή τους. Η μεταβίβαση της κυριότητας, νομής και κατοχής των μέσων αυτών γίνεται με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου του ΕΛ.Γ.Α., μετά την οριστική παράδοσή τους στους παραπάνω φορείς, με ιδιωτικό συμφωνητικό και απαλλάσσεται από το φόρο μεταβίβασης και από οποιονδήποτε άλλο φόρο, τέλος ή τέλη χαρτοσήμου, καθώς και κάθε άλλη σχετική επιβάρυνση, με εξαίρεση το φόρο προστιθέμενης αξίας για τον οποίο έχουν εφαρμογή οι διατάξεις του ν. 1642/1986, όπως ισχύουν κάθε φορά.

3. Ο ΕΛ.Γ.Α. μπορεί να μεταβιβάζει, στους φορείς και τα πρόσωπα που αναφέρονται στην περ. β΄ της παρ. 2 του άρθρου 1, μέσα ενεργητικής προστασίας που έχει στην κατοχή του με όρους και προϋποθέσεις που καθορίζονται κάθε φορά από το Διοικητικό Συμβούλιο του ΕΛ.Γ.Α.. Η μεταβίβαση της κυριότητας, νομής και κατοχής των μέσων αυτών γίνεται με τη διαδικασία που προβλέπεται στην παρ. 2 του παρόντος άρθρου.

4. Ο ΕΛ.Γ.Α., από την έναρξη ισχύος του παρόντος νόμου, μπορεί να προβαίνει στη μεταβίβαση της κυριότητας, νομής και κατοχής των αντιπαγετικών ανεμιστήρων που εγκατέστησε μέχρι σήμερα και των οποίων έχει την κυριότητα, στους φορείς της περ. β΄ της παρ. 2 του άρθρου 1, στις περιοχές των οποίων είναι εγκατεστημένα τα μέσα αυτά, εφόσον με απόφαση του αρμόδιου να τις εκπροσωπεί οργάνου τους αναλάβουν τις δαπάνες λειτουργίας, συντήρησης, φύλαξης και ασφάλισής τους, καθώς και την ευθύνη να τα διατηρούν σε πλήρη ετοιμότητα λειτουργίας και να τα θέτουν σε λειτουργία όταν αυτό είναι αναγκαίο, στα πλαίσια του σκοπού για τον οποίο αποκτήθηκαν. Η μεταβίβαση γίνεται σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στην παρ. 2 του παρόντος άρθρου χωρίς την υποχρέωση των φορέων, στις περιοχές των οποίων είναι εγκατεστημένοι ή πρόκειται να μετεγκατασταθούν οι παραπάνω ανεμιστήρες, να καταβάλουν στον ΕΛ.Γ.Α. το ποσό της συμμετοχής που αναλογεί στο είκοσι πέντε τοις εκατό (25%) της αξίας αγοράς και εγκατάστασης των μέσων αυτών. Σε περίπτωση που οι παραπάνω φορείς δεν αποδέχονται τη μεταβίβαση των μέσων αυτών ή δεν προσέρχονται για την υπογραφή του σχετικού ιδιωτικού συμφωνητικού, μετά την παρέλευση ενός (1) έτους από την έναρξη ισχύος του παρόντος νόμου, ο ΕΛ.Γ.Α. μπορεί να προβαίνει στη μετεγκατάστασή τους σε άλλες περιοχές, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στην παρ. 2 του παρόντος, τα δε έξοδα μετεγκατάστασης βαρύνουν τους νέους φορείς. Σε περίπτωση που οι παραπάνω φορείς έχουν αποδεχθεί ή αποδεχτούν τη μεταβίβαση των μεσων αυτών και υπογράψουν με τον ΕΛ.Γ.Α. το σχετικό ιδιωτικό συμφωνητικό αλλά δεν λειτουργούν τα μέσα για οποιονδήποτε λόγο, ο ΕΛ.Γ.Α. μπορεί να προβαίνει στη μετεγκατάστασή τους σε άλλες περιοχές, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στην παρ. 2 του παρόντος, τα δε έξοδα της μετεγκατάστασης θα βαρύνουν τους νέους φορείς. Ενδεχόμενες ελλείψεις ή βλάβες θα βαρύνουν τους φορείς στην κατοχή των οποίων ήταν τα μέσα. Οι όροι και οι προϋποθέσεις, καθώς και κάθε άλλη σχετική λεπτομέρεια και διαδικασία για την εφαρμογή της παρούσας παραγράφου καθορίζονται με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου του ΕΛ.Γ.Α.

Άρθρο 5

1. Όσοι αποκτούν ή έχουν αποκτήσει επιχορηγούμενα από τον ΕΛ.Γ.Α. μέσα ενεργητικής προστασίας υποχρεούνται να τα φυλάσσουν, ασφαλίζουν, συντηρούν, διατηρούν σε πλήρη ετοιμότητα και να τα θέτουν σε λειτουργία, όταν αυτό είναι αναγκαίο, στα πλαίσια του σκοπού για τον οποίο αποκτήθηκαν. Το χρονικό διάστημα φύλαξης, ασφάλισης, συντήρησης και διατήρησης των ανωτέρω μέσων καθορίζεται κάθε φορά με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου του ΕΛ.Γ.Α.

2. Εάν δεν τηρούνται οι υποχρεώσεις της προηγούμενης παραγράφου ο ΕΛ.Γ.Α. απαλλάσσεται από την ευθύνη για την καταβολή αποζημίωσης την περίοδο που συνέβη το ζημιογόνο γεγονός, εφόσον αυτό εμπίπτει στις δυνατότητες προστασίας των μέσων αυτών. Σε περίπτωση αμφισβήτησης ως προς τις δυνατότητες προστασίας των μέσων αυτών, αποφαίνεται τριμελής επιτροπή, που ορίζεται με απόφαση του Διοικητή του ΕΛ.Γ.Α. και αποτελείται από έναν υπάλληλο του ΕΛ.Γ.Α., έναν εκπρόσωπο του Υπουργείου Γεωργίας και έναν εκπρόσωπο της ΠΑ.Σ.Ε.ΓΕ.Σ.. Με την ίδια απόφαση καθορίζεται και η αποζημίωση των μελών της επιτροπής.

3. Όλα τα πρόσωπα, η γεωργική εκμετάλλευση των οποίων προστατεύεται από μέσα ενεργητικής προστασίας που εγκαθίστανται από τους φορείς της παρ. 2 του άρθρου 1, υποχρεούνται να συμμετέχουν στις δαπάνες για την απόκτηση, τη λειτουργία, τη συντήρηση, τη φύλαξη και την ασφάλιση των μέσων αυτών. Το ύψος της συμμετοχής των προσώπων αυτών στις πιο πάνω δαπάνες, καθώς και ο τρόπος της είσπραξής τους καθορίζεται κάθε έτος με απόφαση του αρμόδιου να τις εκπροσωπεί οργάνου του φορέα. Εάν τα πρόσωπα αυτά δεν εκπληρώνουν τις υποχρεώσεις που αναφέρονται στην παράγραφο αυτή, στερούνται όλων των ασφαλιστικών δικαιωμάτων που προβλέπονται από τη νομοθεσία του ΕΛ.Γ.Α.

4. Στις περιπτώσεις που επιχορηγούμενα μέσα ενεργητικής προστασίας για λόγους ανωτέρας βίας δεν χρησιμοποιούνται πλέον για το σκοπό που αποκτήθηκαν, οι κάτοχοι μπορεί να προβαίνουν στη μεταβίβαση της κυριότητας των μέσων αυτών, μετά από σχετική έγκριση του ΕΛ.Γ.Α.

Αρθρο 6

1. Η εγκατάσταση των μέσων ενεργητικής προστασίας λογίζεται ως έργο δημόσιας ωφέλειας και επιτρέπεται για την εγκατάσταση αυτή η σύσταση δουλειών υπέρ του φορέα που την πραγματοποιεί.

2. Οι κύριοι, νομείς ή κάτοχοι γαιών, οικοπέδων και οποιασδήποτε άλλης έκτασης υποχρεούνται να επιτρέπουν την εκτέλεση στα κτήματά τους των απαραίτητων προκαταρκτικών εργασιών και προσωρινών εγκαταστάσεων για την πραγματοποίηση ερευνών και μελετών, καθώς και να ανέχονται, κατά την εγκατάσταση των μέσων ενεργητικής προστασίας και τη λειτουργία τους,τη διέλευση από τα κτήματά τους προσώπων και μεταφορικών μέσων, την προσωρινή εναπόθεση στα κτήματά τους υλικών και κάθε άλλη αναπόφευκτη ενόχληση.

3. Οι φορείς που εγκαθιστούν τα μέσα ενεργητικής προστασίας υποχρεούνται να καταβάλλουν, κατά περίπτωση, για κάθε ζημιά που προκαλούν στο φυτικό κεφάλαιο και στη φυτική παραγωγή των δουλευόντων κτημάτων ή τμημάτων αυτών, ανάλογη αποζημίωση που υπολογίζεται από τριμελή επιτροπή εκτιμητών του ΕΛ.Γ.Α., για δε την αξία του χώρου διέλευσης (προσπέλασης) και του χώρου που θα εγκαθίστανται τα μέσα ενεργητικής προστασίας ανάλογη αποζημίωση, το ύψος της οποίας θα καθορίζεται με απόφαση του αρμόδιου κατά τόπο ειρηνοδικείου.

Άρθρο 7

Οι δαπάνες που προκαλούνται από την εφαρμογή των διατάξεων του παρόντος νόμου βαρύνουν τον ΕΛ.Γ.Α., στον προϋπολογισμό του οποίου εγγράφεται κάθε έτος πίστωση σε βάρος του προϋπολογισμού της Διεύθυνσης Ενεργητικής Προστασίας.

Άρθρο 8

1. Στους μόνιμους και με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου δασικούς υπαλλήλους και οδηγούς οχημάτων δασικών υπηρεσιών που απασχολούνται με τη δασοπροστασία της χώρας παρέχεται επίδομα ειδικών συνθηκών, το ύψος του οποίου καθορίζεται με κοινή απόφαση των Υπουργών Γεωργίας και Οικονομικών, που εκδίδεται εντός δύο (2) μηνών το βραδύτερο από τη δημοσίευση του παρόντος νόμου.

2. Τα ποσά των εισπράξεων από την κράτηση έξι τοις χιλίοις (6% ) της περίπτωσης β1 της παραγράφου 1 του άρθρου 7 του α.ν. 2326/1940, που προστέθηκε με την παράγραφο 34 του άρθρου 27 του ν. 2166/1993 (ΦΕΚ 137 Α΄), επί των πάσης φύσεως λογαριασμών όλων εν γένει των δασοτεχνικών έργων που εκτελούνται από το Δημόσιο, δήμους, κοινότητες, Ν.Π.Δ.Δ. και Ν.Π.Ι.Δ. του ευρύτερου δημόσιου τομέα και την αρμοδιότητα για το σχεδιασμό, τη μελέτη και την επίβλεψη των έργων έχουν αποκλειστικά, σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις, οι δασολόγοι πτυχιούχοι Α.Ε.Ι., κατατίθενται με απόφαση των Υπουργών Γεωργίας και Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημόσιων Έργων σε ειδικό λογαριασμό που τηρείται στην Τράπεζα της Ελλάδος με την ονομασία "Δικαιώματα Δασολόγων" και διατίθενται για την παροχή κινήτρων στους δασολόγους πτυχιούχους Α.Ε.Ι., υπαλλήλους (μόνιμους και με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου) του Δημοσίου, Ν.Π.Δ.Δ και Ο.Τ.Α.

3. Με αποφάσεις των Υπουργών Οικονομικών και Γεωργίας καθορίζεται κάθε λεπτομέρεια σχετικά με την είσπραξη, διαχείριση και κατανομή των εισπραττόμενων ποσών της προβλεπόμενης στην προηγούμενη παράγραφο κρατήσεως.

4. Οι υπάλληλοι των παραγράφων 5 και 6 του άρθρου 39 του ν. 1845/1989 (ΦΕΚ 102 Α΄), που δεν εντάχθηκαν στον προσωρινό κλάδο ΔΕ 19 τεχνικό πυροσβεστικών μέσων ή μονιμοποιήθηκαν στον προσωρινό κλάδο ΥΕ9 χειριστών πυροσβεστικών μέσων, εφόσον έχουν υπερδεκαπενταετή υπηρεσία, από την οποία δεκαετή τουλάχιστον στην πρόληψη και κατάσβεση δασικών πυρκαγιών και εκπαιδευτούν επί εξάμηνο τουλάχιστον σε θέματα δασοπυρόσβεσης, εντάσσονται στον ανωτέρω προσωρινό κλάδο ΔΕ 19 με ταυτόχρονη μεταφορά των θέσεων που κατέχουν. Με απόφαση του Υπουργού Γεωργίας καθορίζεται ο τρόπος της κατά το προηγούμενο εδάφιο εκπαίδευσης και κάθε σχετική λεπτομέρεια. Η ένταξη γίνεται με απόφαση του Υπουργού Γεωργίας μετά από σύμφωνη γνώμη του υπηρεσιακού συμβουλίου για τη συνδρομή των προϋποθέσεων του πρώτου εδαφίου.

Άρθρο 9

Από την έναρξη ισχύος του παρόντος νόμου καταργούνται: 
α) Τα άρθρα 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 παρ. 1 και 2 και 8 του ν. 1554/1985. 
β) Οι παράγραφοι 1, 2 και 3 του άρθρου 16 του ν. 1790/1988.
γ) Η Φ. 34/β/888/13.9.1985 κοινή υπουργική απόφαση (ΦΕΚ 530 Β΄)..

Άρθρο 10

Η ισχύς του παρόντος νόμου αρχίζει από τη δημοσίευσή του στην Εφημερίδα
της Κυβερνήσεως.
Παραγγέλλομε τη δημοσίευση του παρόντος στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως και την εκτέλεσή του ως νόμου του Κράτους.

Αθήνα, 4 Οκτωβρίου 1995